مهراب رجبی در یادداشتی با عنوان «دیپلماسی انسانی؛ تمنای وصال»، با الهام از نامه تأثیرگذار تمنا سازگار، دختر جوان پناهجوی افغانستانی، به مسئله مهاجرت اجباری و رنج دوری از وطن می‌پردازد. تمنا با اشاره به درگذشت غریبانه استادان برجسته، دکتر پیروز مجتهدزاده و دکتر یوسف مجیدزاده در خارج از کشور، از چرایی تداوم غربت و محرومیت انسان‌ها از زندگی امن در سرزمین مادری‌شان می‌پرسد. نویسنده این نامه را بازتابی عمیق از درد مشترک انسان‌ها و گواهی بر ضرورت بازنگری در مفهوم صلح و دیپلماسی انسانی می‌داند. از نگاه او، صلح واقعی زمانی تحقق می‌یابد که انسان‌ها بتوانند در وطن خود، در کنار خانواده و به دور از جنگ، ناامنی و فقر زندگی کنند. این یادداشت بر ضرورت ریشه‌یابی ناامنی‌ها، مسئولیت نظام‌های سیاسی و سازمان‌های بین‌المللی و حمایت از آوارگان و پناهجویان تأکید دارد. نویسنده همچنین متعهد می‌شود صدای پناهجویان را در نوشته‌ها و فعالیت‌های فکری خود بازتاب دهد. پیام محوری این اثر آن است که مهاجرت باید انتخابی برای رشد و پیشرفت باشد، نه اجباری برای بقا؛ و صلح حقیقی، بازگشت امنیت، آرامش و امید به زندگی انسان‌هاست.

پروفسور یوسف مجیدزاده، باستان‌شناس برجسته و پژوهشگر نامدار تاریخ ایران، با درگذشت خود جامعه علمی و فرهنگی کشور را در اندوهی عمیق فرو برد.
کاوش‌ها و تلاش‌های ارزشمند او در محوطه باستانی ازبکی، به احیای این میراث تاریخی استان البرز و معرفی آن به جهانیان انجامید.
از دیگر یادگارهای ماندگار او، معرفی یکی از کهن‌ترین خشت‌های دست‌ساز بشر به‌عنوان نمادی از پیشینه تمدنی ایران است.
مجیدزاده با پژوهش‌های ژرف خود در جیرفت، این تمدن باستانی را به‌عنوان «حلقه گم‌شده» تاریخ تمدن به جهانیان معرفی کرد.
تعبیرهای «تمدن جیرفت» و «مکتب جیرفت» از دستاوردهای ارزشمند مطالعات و پژوهش‌های او به شمار می‌روند.
کاوش‌های بنیادین در محوطه باستانی چغامیش و همکاری‌های علمی او با باستان‌شناسان میان‌رودان نیز جایگاهی برجسته در کارنامه‌اش دارند.
پژوهش‌های دقیق و گسترده او نقش مهمی در شناسایی، حفاظت و معرفی آثار ارزشمند تمدن‌های کهن ایفا کرد.
درگذشت این دانشمند فرهیخته، ضایعه‌ای بزرگ برای باستان‌شناسی، تاریخ‌پژوهی و میراث فرهنگی ایران و جهان است.
در این پیام، فقدان او به‌ویژه به دکتر حکمت‌الله ملاصالحی، از یاران دیرین و مشاوران نزدیک آن مرحوم، تسلیت گفته شده است.
در پایان، برای آن استاد فقید آمرزش و رحمت الهی و برای خانواده، شاگردان و دوستدارانش صبر، شکیبایی و سربلندی آرزو شده است.

دکتر مهراب رجبی، به مناسبت بیستم مهرماه، روز کرج، یادداشتی با عنوان «نگرانِ هوش مصنوعی نباشید، مولانا هست؛ مولانا و دیپلماسی صلح در عصر الگوریتم‌ها» منتشر کرده است؛ یادداشتی که در امتداد رویکرد سالانه او به طرح مفاهیم صلح، مهرورزی و همزیستی انسانی نگاشته شده است.
نویسنده در این یادداشت به نگرانی‌های بشر از گسترش هوش مصنوعی و پیامدهای آن برای امنیت، اشتغال، صلح و معنای زندگی می‌پردازد.
او هشدار می‌دهد که غلبه منطق الگوریتم‌ها و داده‌ها ممکن است انسان را از معنویت و اصالت وجودی خویش دور کند.
رجبی در برابر این نگرانی‌ها، حکمت مولانا را چراغی برای عبور از سرگشتگی‌های جهان مدرن معرفی می‌کند.
از نگاه او، عشق، معنویت و شناخت خویشتن، سرچشمه‌هایی از معنا هستند که در محاسبات ماشینی نمی‌گنجند.
نویسنده با استناد به اشعار مولانا، بر نقش عشق در پیوند انسان‌ها و برقراری ارتباطی عمیق‌تر با هستی تأکید می‌کند.
او معتقد است که اندیشه‌های مولانا می‌توانند در مواجهه با بحران معنا و اضطراب‌های عصر دیجیتال، راهگشا باشند.
به باور رجبی، هوش مصنوعی هر اندازه در پردازش اطلاعات پیشرفت کند، همچنان ابزاری است و جای تجربه و آگاهی انسانی را نمی‌گیرد.
این یادداشت، بهره‌گیری از فناوری را در کنار پاسداری از معنویت، حکمت و ارزش‌های انسانی ضروری می‌داند.
نویسنده در پایان تأکید می‌کند که آینده صلح‌آمیز بشر، نه در تقابل با فناوری، بلکه در پیوند پیشرفت علمی با اصالت انسانی و حکمت مولانا شکل خواهد گرفت.

این یادداشت، روایت بازگشت مادری به خویشتن و رؤیاهایی است که در میان مسئولیت‌های زندگی به حاشیه رفته بودند. نویسنده از تجربه حضور در نشست «روز نخبگان» استان البرز و تأثیر سخنان دکتر مهراب رجبی بر احیای انگیزه‌های فردی و حرفه‌ای خود می‌گوید. او تأکید می‌کند که پشت نقش‌های مادری، اشتغال و مسئولیت‌های اجتماعی، هویتی مستقل با آرزوها و توانمندی‌های ارزشمند وجود دارد. در بخش دوم، دکتر مهراب رجبی با اشاره به دریافت نامه این بانوی فرهیخته، از تأثیر کلام در بیداری درونی انسان‌ها سخن می‌گوید. او تجربه این بانوی نخبه را فراتر از یک پیام تشکر، گزارشی از بازگشت به خویشتن می‌داند. رجبی معتقد است دیپلماسی مهربانی و صلح، تنها به روابط میان ملت‌ها محدود نمی‌شود. به باور او، صلح پایدار از آشتی انسان با خود و رؤیاهای فراموش‌شده‌اش آغاز می‌شود. این تجربه نشان می‌دهد که گاه یک سخن الهام‌بخش می‌تواند دریچه‌ای تازه به سوی امید و تحول بگشاید. نشست روز نخبگان فرصتی برای یادگیری، خودشناسی و بازیابی انگیزه‌های فردی فراهم کرد. پیام مشترک این دو روایت، دعوت به بازگشت به خویشتن، احیای رؤیاها و یافتن دوباره خانه‌ای است که در درون هر انسان قرار دارد.

کتاب «گل و گاو و گروسیوس؛ سفرنامه هلند» نوشته دکتر مهراب رجبی، فراتر از یک سفرنامه معمولی و توصیف جاذبه‌های هلند است.
عنوان سه‌گانه کتاب، «گل، گاو و گروسیوس»، مسیری از طبیعت و زیبایی، زندگی و تولید تا فرهنگ و اندیشه را ترسیم می‌کند.
«گل» نماد طبیعت و زیبایی هلند، «گاو» نشانه زندگی، کشاورزی و تولید و «گروسیوس» نماد اندیشه و حقوق انسانی است.
در این نگاه، سفر بهانه‌ای برای شناخت عمیق‌تر انسان، جامعه، فرهنگ و شیوه زندگی مردم یک سرزمین می‌شود.
تقدیم کتاب به «هم‌میهنان عزیز مهاجرم» نیز نشان می‌دهد که مهاجرت در نگاه نویسنده تنها جابه‌جایی جغرافیایی نیست، بلکه تجربه‌ای انسانی و عاطفی است.
رجبی در کنار بیان رنج‌هایی چون غربت، هجران و دوری، بر امید به بازگشت، وصل و پیوند دوباره با وطن تأکید می‌کند.
یادکرد از شهرها و مناطق مختلف ایران در صفحات آغازین، پیوند عمیق سفر به هلند با خاطره و مفهوم وطن را برجسته می‌سازد.
از این منظر، نویسنده با وجود حضور در سرزمینی دیگر، نگاه خود را از انسان و وطن خویش جدا نمی‌کند.
کتاب با بهره‌گیری از شعر، ادبیات و تأملات فرهنگی، سفر را از گردشگری صرف فراتر برده و به نوعی انسان‌شناسی و فرهنگ‌شناسی تبدیل می‌کند.
در نهایت، «گل و گاو و گروسیوس» سفری از طبیعت و زندگی به اندیشه است که در پسِ همه این مفاهیم، به «مهر به انسان» و امید انسان دور از وطن می‌رسد.