تَکَلَّمُوا فِی الْعِلْمِ تَبَیَّنَ اَقْدارُکُمْ. عالمانه سخن گویید تا قدر شما روشن گردد.

تگ: مهراب رجبی
پایان زیبای یک گفتگوی عالمانه برای البرز

پس از یک هفته گفت‌وگو، نقد و گاه اختلاف‌نظر میان جمعی از چهره‌های علمی، فرهنگی و رسانه‌ای استان درباره چرایی و چگونگی تدوین دانشنامه البرز، سرانجام با میانجی‌گری پدرانه و خردمندانه دکتر مهراب رجبی، رئیس بنیاد ایران‌شناسی شعبه البرز، این فصل از مناقشه به خیر و آرامش ختم شد.

آنچه در این روزها گذشت، بیش از آنکه حکایت یک اختلاف باشد، روایت دغدغه‌ای مشترک بود؛ دغدغه‌ای برخاسته از عشق به البرز، حساسیت نسبت به هویت و میراث فرهنگی این دیار و نگرانی دلسوزانه درباره اثری که قرار است بخشی از حافظه مکتوب استان و سندی برای شناخت البرز امروز و فردا باشد.

طبیعی است که درباره چنین پروژه مهم و ماندگاری، پرسش و نقد شکل بگیرد. نقد علمی و پرسشگری، نشانه زنده بودن فضای فرهنگی است، نه تهدید آن. آنچه اهمیت دارد، حفظ مرز میان نقد و تخریب و میان اختلاف دیدگاه و تقابل است؛ چراکه فرهنگ زمانی بالنده می‌شود که اختلاف اندیشه، به گفت‌وگو و گفت‌وگو، به هم‌افزایی منتهی شود.

ادامه مطلب »
البرز را باید روایت کرد؛ از پژوهش تا آگاهی عمومی

«البرز را باید روایت کرد؛ از پژوهش تا آگاهی عمومی» به نقش رسانه‌های محلی در معرفی تاریخ، فرهنگ و هویت استان البرز می‌پردازد.
رسانه‌ها می‌توانند پژوهش‌های تخصصی را به روایت‌هایی قابل‌فهم و جذاب برای عموم مردم تبدیل کنند.
بخش «البرزشناسی» پایگاه خبری هنر البرز، با انتشار آثار پژوهشگرانی چون دکتر مهراب رجبی، نمونه‌ای از این ظرفیت است.
یادداشت‌های «لیلستان، نگین تاریخی سیرارودبار» و «الموت؛ آشیانه عقاب در آیینه زبان، تاریخ و فرهنگ ایرانی» از جمله این آثارند.
چنین روایت‌هایی با پیوند دادن جغرافیا، زبان، تاریخ و فرهنگ، به شناخت بهتر میراث مشترک و تقویت همبستگی اجتماعی کمک می‌کنند.
رسانه‌ها همچنین می‌توانند با ثبت روایت‌های شفاهی، واژه‌ها، آداب محلی و خاطرات مردم، حافظه فرهنگی البرز را حفظ کنند.
این یادداشت تأکید می‌کند که رسانه محلی زمانی اثرگذار است که پژوهش را به آگاهی عمومی و آگاهی را به فرصتی برای شناخت و پاسداشت میراث مشترک تبدیل کند.

ادامه مطلب »
الموت؛ آشیانه عقاب در آیینه زبان، تاریخ و فرهنگ ایرانی

در این نوشتار، نویسنده با گرامی‌داشت یاد استاد منوچهر ستوده، به بررسی ریشه‌شناسی نام «الموت» از منظر زبان، تاریخ و فرهنگ ایران می‌پردازد. با استناد به دیدگاه‌های پژوهشگران، «اَلَه» به معنای عقاب و «موت» به معنای آشیانه دانسته شده و از این رهگذر، تعبیر «آشیانه عقاب» برای الموت تبیین می‌شود. همچنین، پیوند واژه‌های کهن با گویش‌های البرزی و نام‌هایی چون «اله‌کمر» و «البرز» بررسی شده و نمونه‌هایی از فرهنگ عامه و ادبیات محلی نیز برای تأیید این پیوستگی زبانی آورده می‌شود. در پایان، نویسنده ضمن پاسداشت یاد استادان منوچهر ستوده و ایرج افشار، بر ارزش میراث زبانی و فرهنگی ایران‌زمین تأکید می‌کند.

ادامه مطلب »
کتاب کرج‌شناسی و بررسی ظرفیت های سرمایه‌گذاری در کرج

کرج امروز به یکی از مهم‌ترین مراکز جمعیتی، صنعتی، علمی و خدماتی ایران تبدیل شده و به دلیل موقعیت راهبردی، نقش مهمی در توسعه کشور ایفا می‌کند. وجود فرودگاه پیام، شهرک‌های صنعتی، دانشگاه‌ها و نیروی انسانی متخصص، ظرفیت‌های ارزشمندی برای رشد اقتصادی فراهم کرده است. کتاب کرج‌شناسی با هدف معرفی این توانمندی‌ها تدوین شده، زیرا توسعه پایدار بر پایه شناخت صحیح شکل می‌گیرد. کرج در حوزه‌هایی مانند فناوری، گردشگری، سلامت، آموزش، صنایع دانش‌بنیان، حمل‌ونقل و لجستیک از فرصت‌های گسترده سرمایه‌گذاری برخوردار است. سرمایه‌گذاری سالم علاوه بر سود اقتصادی، اشتغال، امید و رفاه اجتماعی را نیز به همراه دارد. منطقه آزاد اقتصادی پیام نیز می‌تواند با مدیریت کارآمد، به بستری برای تولید، صادرات، جذب سرمایه و انتقال فناوری تبدیل شود. تجربه کشورهای موفق نشان می‌دهد که توسعه پایدار با پیوند میان نوآوری، تولید و سرمایه‌گذاری محقق می‌شود. این کتاب بر این باور است که شناخت درست، زمینه‌ساز سرمایه‌گذاری صحیح و پیشرفت شهر خواهد بود. کرج با هم‌افزایی مدیران، نخبگان و بخش خصوصی، ظرفیت تبدیل شدن به یکی از قطب‌های مهم اقتصادی ایران را دارد. از نگاه نویسنده، «کرج‌شناسی» گام نخست در مسیر ساختن آینده‌ای روشن برای این شهر است.

ادامه مطلب »
فراتر از یک کتاب؛ بازخوانیِ هویتِ کرج

کتاب «کرج‌شناسی» به قلم دکتر مهراب رجبی، پژوهشگر برجسته البرزپژوهی و ایران‌شناسی، به‌زودی منتشر و رونمایی خواهد شد. این اثر با نگاهی جامع به تاریخ، جغرافیا، فرهنگ، میراث و هویت شهر کرج، تصویری مستند از گذشته و تحولات این کلان‌شهر ارائه می‌دهد. «کرج‌شناسی» با تکیه بر اسناد تاریخی، پژوهش‌های میدانی و روایت‌های محلی، منبعی ارزشمند برای پژوهشگران و علاقه‌مندان به تاریخ و فرهنگ شهری به شمار می‌رود. این کتاب دومین همکاری دکتر رجبی با انتشارات آنیک است و انتظار می‌رود با استقبال گسترده جامعه فرهنگی و دانشگاهی روبه‌رو شود. انتشار این اثر گامی مهم در معرفی و بازشناسی هویت تاریخی و فرهنگی کرج خواهد بود.

ادامه مطلب »
المپیک صلح

بازیهای المپیک از حدود ۷۵۰ سال قبل از میلاد مسیح در یونان، با ادای احترام به زئوس خدای خدایان، در دشت منتهی به کوه المپیا و بعد از خلوت و خلسه و راز و نیاز پادشاه آتن در معبد دلفی و کسب اجازه و همچنین با اشاره یک پیر معنوی (شاید هم خیالی) آِغاز شد؛

دید شخصی فاضلی پر مایه ای
آفتابی در میان سایه ای
می رسید از دور مانند هلال
نیست بود و هست بر شکل خیال.

بعد از چند دهه درگیری و کشمکش و جنگ و خونریزی بین شهرها و گروه‌های مختلف یونان و همچنین کشمکش یونانیها و رومیها که هیچ نتیجه ای به جز از بین رفتن توش و توان طرفین و نابودی همه چیز نداشت، سرانجام طرفهای درگیر خسته از جنگ که همه چیز خود را از دست داده بودند. تصمیم به ترک مخاصمه و بر قراری آتش بس از طریق نشست و گفتگو گرفتند.

این رویداد در حقیقت یک جشن -جشن دوستی- بود. جشن رهایی، جشن نجات، جشن ورود به دنیایی به دور از خشونت، جشن صلح.
جشنی که با یک مسابقه ساده “دو و پیاده روی” همراه بود.
مکان برگزاری المپیک بسیار قابل تامل است. مکانی قابل احترام در یونان کهن و در منطقه بسیار مهم مدیترانه.

ادامه مطلب »